Freddo cappuccino to greckie cappuccino na zimno: podwójne espresso wstrząśnięte z lodem, przelane do szklanki z kostkami i przykryte grubą warstwą zimnej, spienionej mlecznej pianki. Espresso freddo to ta sama kawa bez pianki, czyli samo schłodzone i lekko napowietrzone espresso na lodzie. „Freddo” po włosku znaczy zimny, ale oba napoje wymyślili Grecy.
Latem w Grecji to podstawowa kawa. Pije się ją przez słomkę i bez pośpiechu, bo lodu jest tyle, że długo trzyma chłód.
Co to jest kawa freddo
Freddo pojawiło się w greckich kawiarniach w latach 90. jako mocniejsza, espressowa odpowiedź na frappe. Zamiast kawy rozpuszczalnej jest świeże espresso, zwykle podwójne. Barista wstrząsa je albo krótko miksuje z kilkoma kostkami lodu, więc kawa w kilka sekund się schładza, lekko napowietrza i dostaje jasną piankę na wierzchu. Potem przelewa ją przez sitko na świeży lód, żeby w szklance nie pływały roztopione okruchy.
Freddo cappuccino dostaje jeszcze czapkę z mleka. Mleko spienia się na zimno, bez pary, więc pianka jest gęsta, sztywna i zimna, a nie ciepła i jedwabista jak w zwykłym cappuccino. Najczęściej używa się mleka o niskiej zawartości tłuszczu, bo na zimno pieni się najlepiej. Pianka leży na kawie jako osobna warstwa. Przez słomkę pijesz najpierw kawę, a piankę na końcu, chyba że wolisz wszystko zamieszać.
W Grecji od razu przy zamówieniu mówi się, jak słodkie ma być: bez cukru (sketo), średnio słodkie (metrio) albo słodkie (glyko). Cukier trafia do kawy przed wstrząsaniem, bo w zimnej kawie potem się nie rozpuści.
Freddo, frappe i iced latte: czym się różnią
Wszystkie trzy to zimna kawa z lodem i wszystkie bywają nazywane po prostu kawą mrożoną. Różni je baza i to, co dzieje się z mlekiem. W tabeli są typowe zakresy.
| Napój | Kawa | Mleko | Jak się robi | Typowa objętość z lodem | W smaku |
|---|---|---|---|---|---|
| Espresso freddo | podwójne espresso | brak | espresso wstrząśnięte z lodem, przelane na świeży lód | ok. 200 do 300 ml | mocne, wytrawne, orzeźwiające |
| Freddo cappuccino | podwójne espresso | ok. 60 do 100 ml, spienione na zimno | espresso freddo z zimną pianką na wierzchu | ok. 300 do 400 ml | kawowe, z kremową warstwą na górze |
| Frappe | kawa rozpuszczalna | opcjonalnie, dolewane | kawa ubita z wodą i cukrem na gęstą pianę, dolana woda i lód | ok. 300 do 400 ml | lżejsze, słodkie, bardzo pieniste |
| Iced latte | pojedyncze lub podwójne espresso | ok. 150 do 250 ml, płynne, bez pianki | espresso wlane na zimne mleko z lodem | ok. 300 do 400 ml | mleczne, łagodne |
Frappe od freddo różni przede wszystkim kawa. Frappe robi się z kawy rozpuszczalnej, którą ubija się z odrobiną wody i cukru na gęstą, trwałą pianę, a potem dolewa zimnej wody, lodu i czasem mleka. Freddo zawsze zaczyna się od świeżo zaparzonego espresso, więc smakuje wyraźnie kawą, a nie słodką pianką. Przepis na frappe znajdziesz we wpisie o frappe.
W iced latte mleko jest płynne i miesza się z kawą, więc całość jest jasna i mleczna. We freddo cappuccino kawa zostaje ciemna i mocna, mleko leży na górze jako zimna pianka i jest go zwykle mniej. Jeśli wolisz zimną kawę bez ekspresu, zajrzyj do przepisu na cold brew.
Jak zrobić freddo cappuccino w domu
Potrzebujesz podwójnego espresso albo mocnej kawy z kawiarki, sporo lodu, zimnego mleka i wysokiej szklanki na ok. 350 do 400 ml. W Grecji robi się to w małym mikserze do napojów, ale w domu wystarczy shaker, blender, a nawet słoik.
Z shakerem albo blenderem
- Zaparz podwójne espresso, ok. 50 do 60 ml. Jeśli słodzisz, dosyp cukier od razu do gorącej kawy i zamieszaj.
- Wsyp do shakera 3 do 4 kostek lodu, wlej espresso i wstrząsaj mocno przez 10 do 15 sekund. W blenderze wystarczy kilka sekund na niskich obrotach, żeby lód nie zdążył się rozdrobnić.
- Napełnij szklankę świeżym lodem do mniej więcej dwóch trzecich i przelej kawę przez sitko. To już jest espresso freddo i jeśli o nie Ci chodziło, możesz pić.
- Do czystego shakera albo blendera wlej ok. 80 do 100 ml bardzo zimnego mleka i ubijaj przez 20 do 40 sekund, aż zrobi się gęsta, sztywna pianka o mniej więcej podwójnej objętości.
- Nałóż piankę łyżką na kawę, tak żeby utworzyła warstwę grubości ok. 2 do 3 cm, i wbij słomkę.
Bez shakera i blendera
- Zaparz espresso albo mocną kawę w kawiarce, ok. 50 do 60 ml.
- Wlej kawę do słoika z 3 do 4 kostkami lodu, zakręć mocno i potrząsaj przez 15 do 20 sekund. Słoik robi dokładnie to samo co shaker.
- Przelej kawę przez sitko do szklanki z lodem.
- Mleko spień na zimno ręcznym spieniaczem na baterie albo w zaparzaczu french press, pompując tłokiem przez ok. 30 sekund. Da się też w drugim, czystym słoiku, tylko pianka wyjdzie rzadsza.
- Nałóż piankę łyżką na kawę.
Jeśli pianka od razu opada, mleko było za ciepłe albo za tłuste. Najlepiej na zimno pieni się mleko 1,5 do 2% prosto z lodówki. Z napojów roślinnych najpewniej zachowuje się owsiany w wersji barista.
Jaka kawa do freddo
Na zimno słodycz czuć słabiej, a gorycz i kwasowość wyraźniej. Do tego lód trochę rozcieńcza kawę. Jasno palona, kwaskowa kawa wychodzi we freddo cienka i cierpka, dlatego lepiej sięgnąć po mieszankę ciemniej paloną, z gęstym body, która przebije się przez lód i mleko.
Naszym pierwszym wyborem jest Włoski Strajk. To ciemno palona mieszanka w stylu włoskim: 60% arabiki i 40% robusty z obróbki naturalnej. W smaku kakao, gorzka czekolada i prażone migdały, do tego gęste body i crema, której nie trzeba szukać. Robusta daje jej moc, która nie ginie ani pod lodem, ani pod warstwą zimnej pianki.
Jeśli wolisz łagodniejsze freddo, weź Słonia. To mocna mieszanka 100% arabiki z brazylijskich ziaren, niemal bez kwasowości, z głębokim body. W smaku mleczna czekolada, orzechy i migdały, a na końcu słodycz brązowego cukru. Z zimną pianką mleczną wychodzi z tego coś w rodzaju mrożonego deseru, tylko bez cukru.
Obie kawy są w paczkach 250 g i 1 kg, w ziarnach albo zmielone pod espresso lub kawiarkę. Pozostałe mieszanki znajdziesz w kolekcji kawa do ekspresu. Każdą paczkę palimy dopiero po Twoim zamówieniu, a datę palenia masz na zgrzewie. Espresso najlepiej smakuje ok. 10 dni po tej dacie.
Najczęstsze pytania
Co to jest cappuccino freddo?
To samo co freddo cappuccino: podwójne espresso schłodzone z lodem, podane na lodzie z warstwą zimnej, spienionej mlecznej pianki. W Grecji mówi się freddo cappuccino, w Polsce w użyciu są obie nazwy.
Czym się różni frappe od freddo?
Kawą. Frappe robi się z kawy rozpuszczalnej ubitej z wodą i cukrem, freddo ze świeżo zaparzonego espresso. Freddo jest mocniejsze w smaku i zwykle mniej słodkie.
Co to jest kawa freddo?
To greckie kawy na zimno na bazie espresso. Espresso freddo to samo espresso schłodzone z lodem, a freddo cappuccino ma na wierzchu dodatkowo zimną piankę mleczną.
Czy freddo cappuccino można zrobić bez ekspresu?
Tak. Mocna kawa z kawiarki dobrze zastąpi espresso. Z kawy rozpuszczalnej wyjdzie raczej frappe niż freddo.
Ile kofeiny ma freddo cappuccino?
Tyle, ile podwójne espresso, z którego je zrobiono. Lód i mleko nie zmieniają ilości kofeiny, rozcieńczają tylko smak.
Na start wystarczy paczka Włoskiego Strajku, słoik z pokrywką i kilka kostek lodu z zamrażarki.
